Dr. İlqar Məmmədov

Xəstəliklər

Podaqra (gut) — diaqnoz və müalicə

Podaqra — qanda sidik turşusunun artması nəticəsində oynaqda kristal toplanması və qəfil, çox şiddətli ağrı tutmaları ilə gedən xəstəlikdir. Ən çox ayağın baş barmağını tutur.

Bu nədir?

Podaqra zamanı qanda sidik turşusu uzun müddət yüksək qalır və oynaqda kristallar əmələ gətirir.

Bu kristallar oynaqda güclü iltihab yaradır. Nəticədə qəfil başlayan, çox şiddətli ağrı tutması olur.

Tutma adətən gecə və ya səhərə yaxın başlayır. Oynaq qızarır, şişir və toxunulmayacaq qədər ağrılı olur.

Uzun müddət nəzarətsiz qaldıqda dərialtı düyünlər — tofuslar — yarana və oynaq zədələnə bilər.

Kimlər üçün nəzərdə tutulub?

Ayaq baş barmağında və ya digər oynaqda qəfil, çox şiddətli ağrı tutması keçirən xəstələr üçün.

Analizində sidik turşusu yüksək çıxan və nə edəcəyini bilməyən şəxslər üçün.

Təkrarlanan tutmaları olan və uzunmüddətli müalicəyə ehtiyacı olanlar üçün.

Böyrək daşı keçmişi, artıq çəkisi, şəkərli diabeti və ya yüksək təzyiqi olanlar üçün.

Kişilərdə daha çox rast gəlinir. Qadınlarda adətən menopauzadan sonra görülür.

Nə vaxt müraciət etməli?

  • Ayaq baş barmağınız gecə qəfil şiddətlə ağrıyıb, qızarıb və şişib
  • Ağrı o qədər güclüdür ki, yorğanın toxunmasına belə dözə bilmirsiniz
  • Belə tutmalar əvvəllər də olub və təkrarlanır
  • Analizinizdə sidik turşusu yüksək çıxıb
  • Dirsəyinizdə, qulaq seyvanınızda və ya barmaqlarınızda sərt düyünlər yaranıb

Oynaq şişkinliyi ilə birlikdə hərarət və titrətmə varsa, təxirə salmayın. Oynaq infeksiyası podaqraya bənzəyə bilər və təcili qiymətləndirmə tələb edir.

Niyə vacibdir?

Kəskin tutma keçdikdən sonra çox xəstə müalicəni dayandırır. Halbuki əsas problem — qanda yüksək sidik turşusu — davam edir.

Nəzarətsiz qalan podaqra oynaqda qalıcı zədələnməyə və tofusların yaranmasına yol aça bilər.

Yüksək sidik turşusu böyrək daşları və böyrək funksiyası üçün də risk yaradır.

Kəskin tutmanın müalicəsi ilə uzunmüddətli müalicə fərqli şeylərdir. Bu fərqi bilmək müalicənin uğuru üçün həlledicidir.

Necə aparılır?

  1. Müayinə. Tutmanın xarakteri, hansı oynağı tutması və təkrarlanma tezliyi soruşulur.
  2. Analizlər. Qanda sidik turşusu, böyrək göstəriciləri və iltihab göstəriciləri baxılır. Sidik turşusu tutma anında normal da çıxa bilər.
  3. Ayırd etmə. Lazım gəldikdə oynaqdan maye çəkilib kristallara baxılır. Bu, podaqranı psevdopodaqradan və infeksiyadan ayırır.
  4. Kəskin tutmanın müalicəsi. İltihabın və ağrının söndürülməsinə yönəlmiş müalicə təyin olunur.
  5. Uzunmüddətli müalicə. Tutmalar təkrarlanırsa, sidik turşusunu azaldan dərmanlar başlanır və analizlərlə izlənilir.

Uzunmüddətli müalicə başlanarkən ilk dövrdə tutma riski müvəqqəti arta bilər. Buna görə qoruyucu müalicə əlavə edilir.

Pəhriz tək başına kifayət etmir, lakin köməkçi rol oynayır.

Podaqra müalicəsində istifadə olunan dərmanlar risk daşıyır: iltihab əleyhinə preparatlar mədə və böyrək üçün, sidik turşusunu azaldan dərmanlar isə dəri reaksiyaları və qaraciyər göstəricilərinin dəyişməsi baxımından diqqət tələb edir. Müalicə analiz nəzarəti altında aparılır və hər dərmanın riskləri sizə fərdi olaraq izah edilir.

Harada aparılır?

Müayinə və təqib Bakıda, StarLab Klinikasında aparılır.

Ünvan: 20 Yanvar küç. 88, 5-ci mikrorayon, Bakı. Qızıltac şadlıq evi ilə üzbəüz.

Əlaqə: +994 55 550 55 69.

Xeyr. Qanda sidik turşusunun yüksək olması tək başına podaqra diaqnozu qoymağa əsas vermir. Bir çox insanda göstərici yüksək olur, lakin heç vaxt tutma olmur.

Bəli. Kəskin tutma anında göstərici normal və ya aşağı çıxa bilər. Buna görə analiz tək başına diaqnoz üçün kifayət deyil.

Qırmızı ət, ət suyu, dəniz məhsullarının bəzi növləri, spirtli içkilər — xüsusən pivə — və fruktoza ilə şirinləşdirilmiş içkilər tutma riskini artıra bilər. Dəqiq tövsiyələr fərdi verilir.

Sidik turşusunu azaldan müalicə adətən uzunmüddətlidir. Göstərici normallaşan kimi dayandırmaq tutmaların qayıtmasına səbəb ola bilər. Qərar həkimlə birlikdə verilir.

Konsultasiya üçün yazın

Dr. İlqar Məmmədov — Həkim-revmatoloq

StarLab Klinikası, Bakı. Məzmunu yoxlayan: Dr. İlqar Məmmədov.

Son yenilənmə: 2 sentyabr 2026

Əlaqəli səhifələr

Oynaqdaxili mayenin çəkilməsi (aspirasiya)

Oynaqda toplanan artıq mayenin çəkilməsi — həm rahatlama, həm də səbəbin araşdırılması üçün.

Osteoartrit (artroz) — diaqnoz və müalicə

Xalq arasında "duzlaşma" və ya "kirəcləşmə" deyilən oynaq aşınması. Ən çox diz, əl və bud-çanaq oynağını tutur.

Revmatoloji konsultasiya və diaqnostika

İlk müayinə: şikayətin dinlənilməsi, oynaqların müayinəsi, analiz və şəkillərin birlikdə qiymətləndirilməsi.

Tez-tez verilən suallar

Ünvan

StarLab Klinikası

20 Yanvar küç. 88, 5-ci mikrorayon
Qızıltac şadlıq evi ilə üzbəüz
Bakı, Azərbaycan

Həkimlə birbaşa əlaqə: +994 55 550 55 69
Klinikanın telefonu: +994 12 431 13 14

Yol göstər

StarLab Klinikası

20 Yanvar küç. 88, 5-ci mikrorayon

Xəritə yalnız siz düyməyə basdıqdan sonra yüklənir. O vaxta qədər heç bir kənar xidmətə sorğu göndərilmir.

Konsultasiya üçün yazın